Europejskie Towarzystwo Kardiologiczne (ESC) i Europejskie Towarzystwo Miażdżycowe (EAS) opublikowały nowe wytyczne dotyczące leczenia dyslipidemii. Aktualizacja z 2025 roku podsumowuje najnowszą wiedzę i wprowadza zmiany do wytycznych z 2019 roku. Mają one ułatwić ocenę ryzyka i dobór terapii, zwłaszcza u osób starszych i pacjentów wysokiego ryzyka. Dietetyków zainteresuje jeden szczególny punkt:
Suplementy w prewencji zaburzeń lipidowych
Z punktu widzenia dietetyka kluczowe wydaje się, że organizacje odradzają stosowania suplementów i witamin w celu prewencji sercowo-naczyniowej.
Pozostałe wskazówki dietetyczne
Zdrowa dieta w tym kontekście ma być taką o niskiej zawartości tłuszczów nasyconych. Należy w niej uwzględnić produkty pełnoziarniste, warzywa, owoce i ryby.
Zdaniem organizacji brak jest przekonujących dowodów na to, że suplementy mogą one zmniejszać ryzyko sercowo-naczyniowe. W wytycznych wspomniano o ograniczonych dowodach na temat czerwonego ryżu drożdżowego (brak przekonujących dowodów na korzyści kliniczne wynikające z tego leczenia. Dodatkowo w czerwcu 2022 roku UE zakazała wprowadzania do obrotu suplementów diety zawierających ≥3 mg monakoliny dziennie z czerwonego ryżu drożdżowego.
Badacze też nie są przekonani siłą dowodów jeśli chodzi o suplementację wielonienasyconymi kwasami tłuszczowymi (PUFA), wielonienasyconymi kwasami tłuszczowymi (DHA + EPA).
Wspomniane zostały także fitosterole. Autorzy wskazują, że zmniejszają one wchłanianie cholesterolu w świetle jelita i zwiększają jego wydalanie, a w dawkach do 2 gramów dziennie mogą obniżyć poziom LDL-C o około 10% bez zgłaszanych działań niepożądanych. Brak jest jednak badań wykazujących korzystny wpływ fitosteroli na wyniki sercowo-naczyniowe.
Co jeszcze znajdziemy w wytycznych?
Poza wspomnianą rekomendacją najważniejsza zmiana to przejście na system SCORE2 i SCORE2-OP do oceny ryzyka sercowo-naczyniowego. Jest to narzędzie, które ma cechować dokładniejsze przewidywanie ryzyka, zwłaszcza u seniorów. Dodano także tzw. modyfikatory ryzyka, jak obciążenie rodzinne, pochodzenie etniczne, choroby współistniejące, poziom hs-CRP i lipoproteiny. Kategorie ryzyka doprecyzowano, ale cele LDL-C oraz zasada terapii stopniowej pozostały takie same.
Nowe wytyczne jasno podkreślają: suplementy nie zastąpią rzetelnej dietoterapii i właściwej farmakoterapii. Jeśli jesteście zainteresowani pełnym tekstem, zapraszamy do wykazu bibliografii poniżej.
Na podstawie:
- https://www.escardio.org/Guidelines/Clinical-Practice-Guidelines/Focused-Update-on-Dyslipidaemias
- Hohneck A, Weingärtner O. ESC-Leitlinien-Update 2025 zur Dyslipidämie : Neue Empfehlungen für die Praxis [ESC guidelines on dyslipidemia update 2025 : New recommendations for the practice]. Herz. 2025 Dec 9. German. doi: 10.1007/s00059-025-05354-6. Epub ahead of print. PMID: 41366604.
