Czy zaburzenia osobowości to choroba? Co warto o nich wiedzieć?

Zaburzenia osobowości są stosunkowo mało znanym problemem, z którym jednak boryka się wiele osób. Często mylone są z chorobami psychicznymi, z którymi jednak nie mają nic wspólnego. Dlatego postaramy się dzisiaj przedstawić je w sposób, który pomoże zarówno w ich lepszym zrozumieniu, jak i rozpoznawaniu.

Czym są zaburzenia osobowości?

Przede wszystkim należy jasno powiedzieć, że zaburzenia osobowości nie są chorobą. W związku z tym nie mogą zostać “wyleczone raz na zawsze” – można jednak poddawać je szeroko pojętej terapii, która pomaga w ustabilizowaniu stanu i życia pacjenta. Czym zatem są dokładnie?

Zaburzenia osobowości to zespół cech, które pojawiają się już w początkowym okresie życia. Są to nabyte i trwałe wzorce zachowań, które kształtują się już od młodości i utrwalają we wczesnej dorosłości. Są stałym elementem charakteru danej osoby i nie można określić ich początku. Mogą nasilać się lub ulegać modyfikacjom w zależności od kolejnych doświadczeń jednostki.

Ze względu na to, że zaburzenia osobowości wykształcają się już na wczesnym etapie życia, ma nie ogromny wpływ środowisko, w którym dorasta człowiek. Odnotowano znaczący wpływ sytuacji rodzinnej, braku poczucia bezpieczeństwa i autonomii oraz przebytych traum w dzieciństwie na nieprawidłowe ukształtowanie się osobowości. 

Odmienność zachowania

Zaburzenia osobowości przejawiają się w odmienności zachowań w stosunku do tych zachowań, które są uznawane za normę w danej kulturze. Odmienności te są szczególnie widoczne w przypadku konieczności wcielenia się w odpowiednią, społecznie akceptowaną rolę, np. w rolę pracownika, rodzica czy szefa. Osoby bez  zaburzeń osobowości nie mają problemu z przyjmowaniem ról w sposób społecznie akceptowany. W ich zachowaniu nie są dostrzegalne żadne nietypowe elementy.

Osoby z zaburzeniami osobowości mają problem z wcielaniem się w określone role i często nawet po ich przyjęciu wykazują w nich nietypowe zachowania. Są one objawem ich odmiennie ukształtowanych cech charakteru, które są wyraźnie widoczne w wielu z przyjmowanych ról.

W zależności od zespołu cech, które występują u konkretnej osoby, wyróżnić możemy takie zaburzenia osobowości, jak: osobowość paranoiczna; osobowość schizoidalna; osobowość impulsywna; osobowość typu borderline; osobowość histrioniczna; osobowość narcystyczna; osobowość obsesyjno-kompulsywna; osobowość unikająca; osobowość zależna.

Zobacz również
napoje roślinne

Konsekwencje

Odmienność zachowania jest dostrzegana przez samych pacjentów. Często czują się wyobcowani, niedostosowani i bezsilni względem tego, że ich życie nie jest w pełni satysfakcjonujące, niezależnie od starań. Zaburzenia osobowości mogą również zmniejszać szansę na – zgodne z potencjałem – sukcesy zawodowe czy osobiste.

Takie sytuacje prowadzą często do pojawienia się stanów depresyjnych, kryzysów psychicznych czy nawet myśli samobójczych. Dlatego też, aby uniknąć tych konsekwencji, i dać sobie szansę na normalne życie, bardzo ważne jest podjęcie psychoterapii, czasem łączonej z farmakoterapią od psychiatry. Leczenie może w bardzo dużym stopniu wpłynąć na poprawę i unormowanie się stanu Pacjenta/ki, a także pozwolić osobie na sukcesy na płaszczyznach życia towarzyskiego, romantycznego czy zawodowego.

fot. materiały prasowe