Oliwa z oliwek jest podstawą diety śródziemnomorskiej, a jej spożywanie, a zwłaszcza odmiana extra virgin, wiąże się ze zmniejszonym występowaniem stanu zapalnego oraz zmniejszonym ryzykiem występowania chorób sercowo-naczyniowych i śmiertelności. Korzyści te przypisuje się polifenolom, które, jak wykazano, posiadają właściwości przeciwbakteryjne, przeciwutleniające i przeciwzapalne.

Nienasycone kwasy tłuszczowe a wysiłek fizyczny

Dieta bogata w nienasycone kwasy tłuszczowe oraz ćwiczenia wytrzymałościowe ma pozytywne skutki dla procesów metabolicznych i układu sercowo-naczyniowego, a biorąc pod uwagę, że oba wydają się zwiększać zdolność utleniania tłuszczu, wcześniejsze badania wysunęły hipotezę, że ich połączenie może mieć działanie synergiczne.

Wyniki badań wykazały, że suplementacja nienasyconymi kwasami tłuszczowymi ma tendencję do nieznacznego zwiększania utleniania tłuszczu po treningu w porównaniu z warunkami kontrolnymi. Zmiany te nie zostały jednak odzwierciedlone w VO2max ani w innych parametrach wydajnościowych i fizjologicznych.

butelka oliwy
© Dusan Zidar/123RF

Zmienna CRC

Działanie przeciwzapalne i przeciwutleniające oliwy z oliwek obserwuje się na poziomie systemowym. Jej skuteczność jednak może nie być dokładnie mierzona za pomocą powszechnie zarejestrowanych parametrów fizjologicznych i wydajnościowych. Zaproponowano tutaj zastosowanie ostatnio zbadanej zmiennej CRC (koordynacja sercowo- oddechowa), która wykazała większą reakcję na trening i nagromadzenie obciążenia, w przeciwieństwie do VO2max i innych markerów wydolności tlenowej.

CRC jest zmienną informującą o współzależności zmiennych sercowo-naczyniowych i oddechowych podczas badań wysiłkowych układu krążenia. Jest ona szacowana za pomocą analizy głównych składników (PCA), wykonywanych na szeregach czasowych wybranych zmiennych

Przeczytaj także na dietetycy.org.pl:  Gluten w diecie matki podczas ciąży a ryzyko cukrzycy typu 1 u dziecka

Cel badania

Celem obecnych badań była ocena wpływu suplementacji kwasów tłuszczowych, w postaci oliwy z oliwek z pierwszego tłoczenia, bogatej w polifenole, na CRC oraz zmienne fizjologiczne i wydajnościowe, w porównaniu z olejem palmowym bogatym w nienasycone kwasy tłuszczowe.

Badanie

Przeprowadzono trzy oddzielne sesje prób wysiłkowych w odstępie 7 dni. Podczas każdej sesji uczestnicy (n = 7) powtarzali ten sam progresywny i maksymalny test, ale w ramach różnych suplementów diety w kolejności losowej: oliwa z oliwek, olej palmowy oraz placebo. Przeprowadzono analizę głównych składowych  wybranych zmiennych sercowo-naczyniowych i sercowo-oddechowych w celu oceny CRC. Aby dokładniej ocenić CRC, wszystkie testy podzielono na 3 równe części, odpowiadające niskiej, umiarkowanej i wysokiej intensywności ćwiczeń. Wspomnianą procedurę powtórzono dla każdej sekcji we wszystkich testach.

Wyniki

test wysiłkowy
© Katarzyna Białasiewicz/123RF

Koordynacja krążeniowo-oddechowa

Przy niskiej intensywności wszyscy uczestnicy wykazali 2 główne składniki (PC) w trzech suplementach diety. Podczas gdy PC1 był tworzony przez wentylacje płucną (VE), frakcję wydychaną CO2 (FeCO2) i HR, PC2 był głównie tworzony przez frakcje wydychana O2 (FeO2). Nie stwierdzono istotnych różnic w wartościach PC1 wśród suplementów diety przy niskiej intensywności. Podobnie do wyników przy niskiej intensywności, przy umiarkowanej intensywności wszyscy uczestnicy wykazali 2 główne składniki w trzech suplementach. Jednakże analiza wykazała statystycznie istotne różnice dotyczące wartości PC1 wśród interwencji dietetycznych.

W szczególności suplementacja oliwy z oliwek wykazała wyższe wartości PC1 w porównaniu z olejem palmowym oraz suplementacją placebo, wskazując na większą zmienność wśród wybranych zmiennych sercowo-oddechowych przy umiarkowanej intensywności. Znaczące różnice między suplementami diety stwierdzono tylko w przypadku VE, która była znacznie wyższa w suplementacji oliwy z oliwek w porównaniu z olejem palmowym, ale nie w porównaniu z placebo.

Przeczytaj także na dietetycy.org.pl:  Metoda Sapere w edukacji żywieniowej dzieci w wieku przedszkolnym

Nie stwierdzono istotnych różnic w wartościach głównych składników między olejami palmowymi a suplementami placebo przy umiarkowanej intensywności ćwiczeń.

Zmienne fizjologiczne i wydolnościowe

Tabela pokazuje AT (odpowiadający umiarkowanej intensywności ćwiczeń), AnT (odpowiadający wysokiej intensywności wysiłku) oraz maksymalne wartości zmiennych sercowo-oddechowych i sprawności (tj. czas ćwiczeń) w trzech suplementach diety. Wśród suplementacji stwierdzono nieistotne statystycznie różnice. Jednak podczas gdy porównanie wentylacji płucnej (VE), końcowego ciśnienia tlenu (PETO2) i końcowowydechowego ciśnienia parcjalnego dwutlenku węgla (PETCO2), odpowiadających ćwiczeniom aerobowym, oliwa z oliwek ujawniła znacznie niższe (VE i PETO2) i znacznie wyższe (PETCO2) wartości w porównaniu z suplementacją oleju palmowego. Wyniki zostały przedstawione w tabeli znajdującej się poniżej.

© Esquius L., 2019

Podsumowując, suplementacja 25 ml oliwy z oliwek z pierwszego tłoczenia zwiększała CRC podczas progresywnego testu chodzenia, który był wykonany z umiarkowaną intensywnością, chociaż nie zmieniała wydajności i innych wskaźników fizjologicznych. Analiza CRC pojawia się jako czułe narzędzie do badania fizjologicznych i wydajnościowych efektów suplementów diety.

Źródło:

  1. Esquius L.(2019): Physiological- and performance-related effects of acute olive oil supplementation at moderate exercise intensity. Journal of the International Society of Sports 16:12.

Zostaw swoją opinię:

O autorze

Patrycja Surmela

Jestem studentką dietetyki II stopnia na Uniwersytecie Przyrodniczym w Poznaniu. Moje zainteresowania to głównie dietetyka sportowa, gotowanie oraz aktywność fizyczna. W wolnym czasie chodzę na siłownię oraz biegam. Jestem osobą otwartą i chętnie próbuje swoich sił w różnych dyscyplinach sportowych.